Posities in het Bell-gesprek vanuit “Jouw Spiritualiteit” 1/3

Tegoed
De blog van de discussie tussen Jan Hoek en Wim Hoogendijk over de alverzoening had ik nog beloofd, maar vanwege de intensievere uitwisseling na de vorige blogs lukte dit niet meer. Ook wil ik dit verslag even niet plaatsen omdat de focus dan wordt gelegd naar een punt die ik op dit moment weinig behulpzaam vind ik het gesprek over Love Wins. Jullie houden het dus nog even tegoed.

Wat ik nu nodig vind
Ik heb de indruk dat het gesprek op dit moment is gediend met een blog over het kaderen van het gesprek. Een inkadering die vooraf wordt gegaan door een respectvolle ethiek. Elkaar als gelijkwaardige en aanvullende gesprekspartners zien lijkt me een minimaal uitgangspunt. Ik heb de indruk dat een benadering vanuit de geleefde spiritualiteit daarbij behulpzaam kan zijn. Ons denken en spreken doen wij immers vanuit onze geleefde spiritualiteit en niet vanuit een levenstheorie of theologie, lijkt mij. De talen die wij hanteren bij Jouw Spiritualiteit wil ik toepassen op het gesprek. Ik hoop dat ze verheldering bieden. Misschien krijgen sommigen nu jeuk, maar hen zou ik willen uitdagen om nog even vol te houden voordat je naar de volgende blogs zapt.

Het is mijn indruk dat er vanuit diverse invalshoeken over Bell wordt gesproken, invalshoeken die met elkaar een aanvullend beeld op kunnen leveren mits ze elkaar niet uitsluiten. Op dit moment zie ik het gesprek kanten op gaan die ik weinig behulpzaam vind voor het doel wat Rob Bell met zijn boek voor ogen heeft. Dat vraagt volgens mij om een herkadering van het gesprek. Een zwakke herkadering wat mij betreft. Tegenwoordig noemen we dat reframing. In mijn geval kunnen we dit dan weak-reframing noemen😉 Frames zijn er om behulpzaam te zijn voor ons, wij zijn er niet voor de frames. Zie het als een uitnodiging om er eens zo tegenaan te kijken.

Dat we te maken hebben met verschillende kaders, was mijn indruk toen ik het artikel van Koert van Bekkum las in het Nederlandsch Dagblad maar ook in wat twitteropmerkingen tussen Koert van Bekkum en Theo Pleizier over N.T. Wright merkte ik dat zij als meer “traditionelen” het gesprek anders invliegen dan de meer idealisten (de “emergingboys” zoals Van Bekkum deze noemt) Excuus voor alle labeltjes. Ik zal maar gelijk zeggen dat de meer traditionelen ook idealistisch zijn en de meer idealisten ook traditioneel. En daarbij zijn we natuurlijk veel meer dan de labeltjes die we voor elkaar gebruiken. Dus respect! =)

Traditionelen en Idealisten
Met de termen “traditionelen” en “idealisten” maak ik een verwijzing naar Jouw Spiritualiteit, die zoals zo vaak tot enorme verheldering is gebleken voor welk ondoorzichtig probleem dan ook😉 Zoals ik al eerder zei, vertrek ik immers graag vanuit de geleefde spiritualiteit waarin het denken en het gesprek plaatsvindt.

Om dan maar even in de sfeer van JS te blijven: De traditionelen die meer vanuit het vertrouwde en bestaande redeneren, accepteren nieuwe inzichten niet makkelijk. Het duurt iets langer om er vertrouwd mee te raken. Het moet aansluiten op het bestaande of duidelijk van nut zijn gebleken. De idealisten die wat meer vanuit de gebrekkige actualiteit redeneren grijpen vanuit deze noodzaak sneller het nieuwe aan om te verbeteren.

Je zou hierbij zelfs nog de kernkwadranten van Daniel Ofman kunnen raadplegen. Dan kom je misschien tot allergieën tussen traditionele en idealisten met respectievelijk de behoefte aan stabiliteit (traditie) en de behoefte aan verandering (idealisten). Nu heeft het enneagram wel een labeltje wat dicht in de buurt van traditionelen komt. Dit zal mogelijk de loyalist zijn. Een labeltje voor de idealist lijkt me iets moeilijker te vinden. Die zou ik zo niet kunnen linken aan de typeringen van het enneagram. Suggesties zijn welkom🙂

De traditionelen leggen dan meestal meer nadruk op de continuïteit met de geschiedenis en soms ook met een wat smallere traditie. De idealisten leggen hierbij veel nadruk op de discontinuïteit en grijpen de wat bredere traditie aan omdat de smallere traditie tekort schiet voor hun praktijk en in hun beleving vaak aan veel kanten rammelt. Dat is een verschil in perceptie. Dit kan soms op tegenspraak lijken, maar in mijn beleving hoeft dit niet zo te zijn. In mijn “verzwakking” probeer ik ze als volwaardige gesprekspartners een plek te geven.

Mijn invalshoek
Het gesprek over dit onderwerp heeft voor mij niet het uiteindelijke doel om een wel of niet standpunt helder te krijgen. Het is wel een persoonlijk motief voor mij om mijn positie hierin helder te krijgen. Wat vragen hierbij zijn:
– Welke ruimte is er voor een serieuze volgeling van Jezus als het gaat om een mening hierin die voldoende aansluiting vind met christenen om hem heen en van vroegere tijden?
– Waar raak ik na kennismaking van overtuigd?

Dit kan natuurlijk ook een overtuiging zijn waarbij ik het in het midden laat of ietsjes links of rechts van het midden zit. Een overtuiging is ook nog voor correctie vatbaar. Mijn overtuiging heeft natuurlijk altijd invloed op mijzelf bij mijn bijbellezen en in mijn relatie met God. Dat is mijn persoonlijke basis. Ik geloof niet in gedachten en overtuigingen, maar ik heb een relatie of misschien liever ik ben in relatie tot God. Zo is het geloof bij mij begonnen.

Maar mijn overtuiging spelen hierin wel een rol. Hierbij wil ik ze altijd weer ondergeschikt maken aan wat de liefde van mij vraagt in relatie tot anderen. Daarin ligt bij mij de verzwakking. Maar om maar even in de talen van Jouw Spiritualiteit te blijven. Iemand met “JS-talen” als denken en verdieping (contemplatie) heeft om persoonlijke redenen moeite met strakke kaders en neigt nu eenmaal naar een overstijgende kader die de nodige ruimte geeft en verbinding. Verbinding is dan ook iets wat ik hierin belangrijk vind. En daarmee is mijn persoonlijke invalshoek ook weer “positief verzwakt”.😉

2 thoughts on “Posities in het Bell-gesprek vanuit “Jouw Spiritualiteit” 1/3

  1. Klein vraagje Ronald: ik kan je prima volgen in je onderscheid tussen traditionalisten en idealisten. Ik denk ook dat daar op z’n minst een kern van waarheid in zit. Wat ik me afvraag is wat dat labellen ons oplevert. Ik vind het mooi dat je er een wat grotere context mee schetst en je zou daarmee een stukje begrip kunnen kweken, maar dan sta je m.i. nog steeds aan het begin van het gesprek.

    Ik heb de verschillende talen van Jouw Spiritualiteit altijd analoog gezien aan de welbekende ‘talen van de liefde’. Het gaat er dan niet om dat de ene taal beter is dan de andere o.i.d. maar het gaat om inzicht zodat je iemand in zijn of haar eigen taal kunt aanspreken. Je kunt een traditionalist wel voorhouden dat Bell en z’n medestanders een andere spirituele taal spreken, maar dat zal voor een traditionalist onvoldoende legitimatie zijn (denk ik). Moet je, als je het gesprek echt op gang wilt brengen, de traditionalist niet in z’n eigen spirituele taal aanspreken?

    Groet,
    Klaas

  2. Beste Klaas,
    Je hebt enorm gelijk als je zegt dat dit nog maar een begin is voor een goed gesprek. Maar zoals bij elk begint geldt: een goed begin is het halve werk.

    Hierin zit ook mijn diepe (maar zwakke) overtuiging dat een goed begin een goede ethiek veronderstelt. Anders kunnen we respectloos worden en elkaar ook nauwelijks goed recht doen.

    De vergelijking met de talen van de liefde van Chapman lijkt me een prima vergelijking voor het functioneren van de 9 kleuren van JS. Maar inhoudelijk zijn ze wel erg verschillend. Ik weet niet of zij enige helderheid in het gesprek kunnen geven, maar die uitdaging laat ik dan graag aan jou over! =)

    Ik zie het zoals je zegt als een goed begin. Een begin waarin ieder elkaar als aanvullend accepteert. In mijn interpretatie van het christelijk geloof is dit zeer centraal. Een gelijkwaardigheid is dan een volgende stap. Maar ook een relativering hoort hierbij. Een relativering waardoor we niet over elkaar gaan heersen met ons gelijk. Dit hoort in mijn beleving bij een dienende houding. Ik zeg altijd maar “om elkaar te inspireren”.

    De volgende stap kan dan zijn dat we elkaar in elkaars taal benaderen. Dat lijk me een prima voorstel van je. Als het gaat om de thema’s die Rob Bell aansnijdt, gebeurt dit erg weinig in zijn boek. Daarom heb ik mij hiernaast ook verdiept in andere literatuur. Als het gaat om Universalisme vond ik het boek van Jan Bonda wel naar meer smaken. Maar daar ben ik niet verder in gegaan. In de taal van eenvoud wordt er meer systematisch gedacht. Prima alleen is de ene samenhang de andere niet =) Verbinding zoeken met meer exegese hoort bij de taal van eenvoud en denken. Volgens sommigen schiet Bell daarin aantoonbaar tekort. Zie het commentaar van Gijs vd Brink op de blog van Medema. Dus voorzichtigheid is dan ook geboden. Voor zover wel Bell concept van de hemel en van de hel een concept kunnen noemen mogen, wil ik daarin wat terughoudend zijn. En dat past goed in mijn zwakke manier van geloven. Serieus naar exegese, systematische theologie en traditie, maar daarin ook bescheiden op het punt dat ik me ga overschreeuwen en tot grootspraak neigt. We hebben te maken met interpretatieve kaders en dat kan ons openhouden voor elkaars aanvulling. Daarbij mogen we nog wel blijven afwegen. Uiteindelijk zijn we immers zelf verantwoordelijk. Persoonlijke herinterpretatie noemt Vattimo dit.

    Maar de verdiepers/contemplaten zoeken verbinding met zichzelf en anderen. Zij willen dan ook verbinding met deze randkerkelijken krijgen. De zorger zal zijn zorg ook aan de randkerkelijke willen geven. De enthousiasteling zal de andere willen overtuigen of samen een liedje willen zingen in de richting van een gezamenlijke ervaring. En de spirituele taal van de natuur laat dit graag plaatsvinden in de buitenlucht😉 En nu vergeet ik nog de zintuigen en de idealen.

    Bell’s belangrijkste punt zie ik in het missionaire appel wat hij op mij/ons doet. Er zijn mensen die allerlei belemmeringen ervaren om Gods liefde te accepteren in hun leven. Misschien kunnen we eens kijken hoe we deze belemmeringen serieus kunnen tackelen. Tot nu toe worden er vaak juist meer drempels opgeworpen in de theologie. Dit komt veelal vanuit een afgesloten benadering naar onze medemens. Mensen hebben dan toch de neiging om in hun jargon of in hun gewoonte een sociale kring te trekken met een binnen en een buiten. Maar misschien zijn er andere mogelijkheden om dichtbij “mensen aan de rand” te komen. Hierin vind ik Bell goede voorstellen doen. Zeker de narratieve methode en zijn verhaal rondom de verloren zoon. Prachtig hoe hij laat zien dat het voor iedereen een opgave is om het verhaal van “de vader” te accepteren ten koste van ons eigen verhaal. En hierin zijn we allemaal gelijk. Ons verhaal is voor herziening vatbaar omdat we vaak vol zitten met angst, wantrouwen en afwijzing.

    Goed dit gaat allemaal wat ver en ik ben al weer teveel aan het uitwijden =)

    Ik hoop dat ik een beetje nuttig heb kunnen aansluiten bij je voorstel, wat mij een prima voorstel lijkt. Anders hoor ik het graag.

    Groetjes en een aangenaam weekend Klaas!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s